اجمالى از وظايف ما در شب قدر / 2. وظايف مخصوص / قسمت سوم

اعمال و وظايف شب هاى قدر را مى توان به دو قسم تقسيم كرد:

1. وظايف مشترك

2. وظايف مخصوص

2. وظايف مخصوص / قسمت سوم

ثواب زيارت سيد الشهداء (عليه السلام ) در شب قدر

امام صادق (عليه السلام ) فرمود:

اذا كان ليله القدر، فيها يفرق كل امر حكيم ، نادى مناد تلك الليله من بطنان العرش : ان الله قد غفر لمن زار قبر الحسين (عليه السلام ) فى هذه الليلة ؛(115)

((هنگامى كه شب قدر فرا رسد، در آن (شب ) هر (گونه ) كارى (به نحوى ) استوار فيصله مى يابد؛ در آن شب از درون عرش ، منادى ندا در خواهد داد كه : خداوند، كسى را كه در اين شب ، قبر حسين (عليه السلام ) را زيارت كند، خواهد بخشيد.))

اجمالى از وظايف ما در شب قدر / 2. وظايف مخصوص / قسمت دوم

اعمال و وظايف شب هاى قدر را مى توان به دو قسم تقسيم كرد:

1. وظايف مشترك

2. وظايف مخصوص

2. وظايف مخصوص / قسمت دوم

پاداش اعمال شب قدر

ثواب خواندن سوره قدر

از امام صادق (عليه السلام ) روايت شده است كه اگر كسى در شب بيست و سوم ماه رمضان ، هزار مرتبه سوره قدر را بخواند، چون صبح كند، يقين او شديد و محكم شده باشد.(107)

ثواب احياى ليله القدر

پيامبر اكرم (صلى الله عليه و آله و سلم ) فرمودند:

من قام ليلة القدر، ايمانا و احتسابا، غفر له ما تقدم من ذنبه .(108) كسى كه شب قدر را به عبادت احيا بدارد و باايمان و صابر باشد، خداوند، گناهان گذشته اش را بيامرزد.

ثواب اعمال نيك ديگر

اجمالى از وظايف ما در شب قدر / 2. وظايف مخصوص / قسمت اول

اعمال و وظايف شب هاى قدر را مى توان به دو قسم تقسيم كرد:

1. وظايف مشترك

2. وظايف مخصوص

2. وظايف مخصوص / قسمت اول

برترين اعمال در شب قدر

از شيخ صدوق نقل شده است كه فرمود:

و من احيى ، هاتين الليلتين ، بمذاكرة العلم فهو افضل ؛(101)

افضل اعمال در احياى اين دو شب (بيست و يكم و بيست و سوم ماه رمضان ) مذاكره علم است .

شب قدر  (اعمال و فضيلت)

اجمالى از وظايف ما در شب قدر / 1. وظايف مشترك

اعمال و وظايف شب هاى قدر را مى توان به دو قسم تقسيم كرد:

1. وظايف مشترك

2. وظايف مخصوص

1. وظايف مشترك / قسمت سوم

قطع اميد از ديگران

يكى از مسائل مهم كه در دعا و به اجابت رسيدن آن موثر است ، قطع اميد از غير خداست ، از اين رو ادب دعا اقتضا مى كند كه قبل از آن چند بار با قرائت :

اءمن يجيب المضطر اذا دعاه و يكشف السوء.(98)

اين معنا را متواضعانه اعلام نموده و زمينه توجه و فضل الهى را فراهم نمايد.

امام صادق (عليه السلام ) فرمودند:

اذا اراد احدكم ان لا يساءل الله شيئا، الا اعطاه ، فليياءس من الناس كلهم ، و لا يكون له رجاء الا من عندالله جل ذكره ، فاذا علم الله (جل و عز) ذلك من قلبه ، لم يساءل الله شيئا الا اعطاه فحاسبوا انفسكم قبل ان تحاسبوا عليها، فان للقيامة خمسين موقفا، كل موقف مقداره ((الف سنة )) ثم ، تلا قوله تعالى : ((فى يوم كان مقداره خمسين الف سنة مما تعدون .))(99)

اجمالى از وظايف ما در شب قدر / 1. وظايف مشترك

اعمال و وظايف شب هاى قدر را مى توان به دو قسم تقسيم كرد:

1. وظايف مشترك

2. وظايف مخصوص

1. وظايف مشترك / قسمت دوم

شرايط توبه و استغفار

اول : پشيمانى از گناه (الندم على ما مضى ).

دوم : تصميم هميشگى بر ترك گناه و كج روى ها و كج انديشى ها (العزم على ترك العود اليه ابدا.)

سوم : اداى حقوق مردم (ان تؤ دى الى المخلوقين حقوقهم .)

چهارم : تدارك واجبات (ان تعمد الى كل فريضه عليك ضيعتها فتؤ دى حقها.)

پنجم : از بين بردن گوشت هاى حرام ان تعمد الى اللحم الذى ، نبت على السحت ، فتذيبه بالاحزان ...

ششم : چشيدن رنج عبادت (85) ان تذيق الجسم اءلم الطاعة كما اذقته حلاوه المعصيه .

اجمالى از وظايف ما در شب قدر / 1. وظايف مشترك

اعمال و وظايف شب هاى قدر را مى توان به دو قسم تقسيم كرد:

1. وظايف مشترك

2. وظايف مخصوص

1. وظايف مشترك / قسمت اول

اينك به برخى از اعمال مشترك در شب هاى قدر اشاره مى كنيم تا آنان كه خواهان خوش كامى و خوش بختى هستند، به انجام آنها بپردازند:

1. غسل

جهت پاكيزگى جسم و صفاى روح و روان ، مستحب است (78) به نيت شب قدر و با قصد تقرب به خدا در اول آن شب ، غسل انجام شود.(79)

سيد ابن طاووس در اقبال به سند خود از امام صادق (عليه السلام ) روايت مى كند كه پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) در دهه آخر ماه رمضان هر شب غسل مى كرد.(80)

وجه تسميه ليلة القدر / قسمت پنجم

شب قدر در مناطق مختلف

آيا شب قدر در تمام كره زمين يك شب معين است يا متفاوت است ؟

بعضى معتقدند، از آن جا كه شروع ماه هاى قمرى در همه مناطق همزمان نيست ، شب قدر هم در همه بلاد، يك شب خاص نخواهد بود. برخى ديگر مى فرمايند: آغاز ماه هاى قمرى ، در كليه مناطق يكى است و اگر در شهرى از شهرها هلال رؤ يت شود، آن شب در جميع مناطقى كه با محل رؤ يت در بخشى از شب مشتركند، اول ماه است و آن گاه پس از گذشت 23 شب از رويت هلال رمضان ، آن شب ((ليلة القدر)) است .

دليل اين بزرگان ، اطلاق صحيحه هشام بن حكم از امام صادق (عليه السلام ) است كه فرمودند:

ان كانت له بيّنه عادلة على اهل مصر، انهم صاموا ثلاثين على رؤ يته ، قضى يوما.

كسى به واسطه نديدن هلال ، 29 روز ماه رمضان را روزه گرفت ، سپس بينه عادله پيدا شد بر اين كه در شهرى از شهرها سى روز روزه گرفته اند، به واسطه رويت هلال در شب قبل آن ، بايد يك روز قضا كند.

وجه تسميه ليلة القدر / قسمت چهارم

شب بيست و سوم

در تعيين ((شب قدر)) اختلاف نظر است ، ولى از مجموع روايت هاى وارد شده در اين موضوع و سيره پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم ) و اهل بيت (عليهم السلام ) و اصحاب مى توان گفت :

شب قدر بودن شب بيست و سوم ماه مبارك رمضان ، يقينى است . و شب هاى نوزدهم و بيست و يكم وسيله اى براى دست يافتن به آن است .

وجه تسميه ليلة القدر / قسمت سوم

نزول قرآن در اين شب

طبق روايات موجود، مجموع قرآن ، كه معجزه جاويد رسول خدا (صلى الله عليه و آله و سلم ) است ، در شب قدر دفعتا به صورت يك روح از لوح محفوظ به آسمان دنيا يا بيت المعمور و يا قلب پيامبر اكرم (صلى الله عليه و آله و سلم ) نازل شده است .

اين را اصطلاحا نزول دفعى (يكباره ) و نزول اجمالى قرآن مى گويند، اما قرآن يك نزول تدريجى و تفصيلى هم دارد، كه طى 23 سال دوران نبوت پيامبر گرامى اسلام (صلى الله عليه و آله و سلم ) به صورت الفاظ نازل شده است .

وجه تسميه ليلة القدر / قسمت دوم

فضايل شب قدر

شب قدر از شب هاى با عظمت و با اهميت سال است و دليل فضيلت اين شب بر ساير شب ها به اعتبار امورى است كه در اين شب محقق مى گردد وگرنه اجزاى زمان يا مكان ، درجه و رتبه وجودى شان يكى است و بين آنها تفاوتى وجود ندارد.

شب آمرزش گناهان است

در منهج الصادقين در تفسير سوره ((قدر)) از پيامبر خدا (صلى الله عليه و آله و سلم ) روايت شده كه فرمودند: ((هر كس شب قدر را احيا دارد و مومن باشد و به روز جزا اعتقاد داشته باشد، تمامى گناهانش ‍ آمرزيده مى شود.))

وجه تسميه ليلة القدر / قسمت اول

در نام گذارى ليله القدر

در وجه تسميه اين شب مبارك به شب قدر وجوهى را ذكر كرده اند، از آن جمله :

1. چون شب شريفى است به آن ليلة القدر مى گويند؛ يعنى شبى كه صاحب قدر و منزلت و شرافت است و از همين باب است ((و ما قدروا الله حق قدره ))(25) قدر خدا را چنان كه در خور اوست نشناختند. چنان كه عرب ها مى گويند: فلان له قدر، يعنى فلانى داراى شرافت و عظمت است .(26)

سرآغاز

بسم الله الرحمن الرحيم - الحمد لله رب العالمين ، و الصلاة و السلام على الرسول الاعظم ، محمد و آله الطيبين الطاهرين ، حملة الشريعة و قادة البشريه .

قدر را قدر بدانيم

شب قدر، پر ارزش ترين وقت سال است ، سرنوشت آدمى در همين هنگام مشخص مى شود. قرآن در شب قدر نازل شده است ، لذا به بركت نزول قرآن و فرشتگان و روح (1) در اين شب ، جهت سر و سامان دادن به امور بندگان ، قدر و منزلت خاصى دارد؛ از بهترين شب هاى سال است كه مسلمانان اجتماع و اتحاد و برادرى خود را، به نمايش مى گذارند.

شبى كه هر كس آن را درك كند و احيا بدارد، گناهانش آمرزيده خواهد شد و زندگى تازه اى خواهد يافت .

شبى است پر بركت كه سرنوشت همه موجودات در آن مقدر مى گردد.

استاد محمد رضا حكيمى در مورد اين شب گفتارى ارزنده دارد كه ذيلا به قسمتى از آن اشاره مى شود:

((آن شب كه بايد شكوائيه هجران را در نورديد و به اميد وصل و ديدار بيدار نشست و از جام طهور ((سلام )) تا ((مطلع فجر)) سرمست بود، كدام شب است ؟

آن شب ، كه شاعر حافظ قرآن با الهام گرفتن از قرآن آن را ((شب وصل )) مى نامد و نامه هجران را در آن شب طى شده و پايان يافته مى خواند، كدام شب نورانى و دل افروز است ؟

شبى كه بايد در عاشقى ثابت قدم بود، در طلب كوشيد و بيدار ماند و ديدار جست و احيا گرفت و به نيايش پرداخت و كار خير كرد و صالحات به جا آورد و به نيازمندان رسيد و دانايى طلبيد و مذاكره علم كرد؛ شبى كه در آن ، كارى بى اجر نخواهد ماند.

شبى كه بايد به ياد روى آن محبوب عزيز، آن يار آواره از ديار و پنهان رخسار، با دردمندى هاى عاشقانه ناليد و ديدار روى او را از خداى طلبيد...

شب وصل است و طى شد نامه هجر(2)